Kaalaman tungkol sa Ketong o Leprosy

ketongSa mahabang panahon, ang pagkakaroon ng sakit na ketong o leprosy ay katumbas ng pagkakaroon ng sumpa, pinandidirihan at kadalasang inihihiwalay sa lipunan. Ito ang naging kaso sa maraming lugar sa mundo at maging sa Pilipinas kung saan ang mga taong may sakit na ketong noon ay ipinapadala sa Isla ng Culion sa Palawan upang dito'y gamutin at mailayo sa lipunan. Nagtagal ang ganitong pagtrato sa mga ketongin dahil sa kakulangan ng sapat na kaalaman tungkol sa sakit na ito. Ang sakit na ketong ay dulot ng mabagal at progresibong impeksyon ng bacteria sa katawan na maaaring magdulot ng matinding depormasyon sa balat at pagkasira nerves sa mga braso at mga paa. At taliwas sa makalumang paniniwala, ang ketong ay hindi naman talagang madaling makahawa. Maaari lamang mahawa sa sakit na ito kung magkakaroon ng malapitan at paulit-ulit na interaksyon sa taong may hindi nagagamot na sakit. Dapat ding tandaan na ang ketong ay maaari nang magamot.

Gaano kalaganap ang sakit na Ketong?

Sa ngayon, humigit kumulang 180,000 na katao ang apektado ng sakit na ketong sa buong mundo ayon sa ulat ng World Health Organization. At ang karamihan ng mga kaso nito ay nasa mga bansa sa Africa at Asya. Sa Pilipinas, ang sakit na ito ay hindi na malaking banta at nakaaapekto na lamang sa halos 1,000 Pilipino kada taon.

Ano ang sanhi ng Ketong?

Ang ketong ay dulot ng impeksyon ng bacteria na Mycobacterium leprae. Nakukuha ang bacteria na ito mula sa mga maliliit na patak ng laway, maaaring mula sa bahing o pag-ubo, ng taong apektado ng sakit na hindi naggagamot. Hindi ito madaling makahawa. Halimbawa, kung makakasalubong mo ang isang taong ketongin at nakipagkamay ka dito, hindi awtomatikong mahahawaan ka ng sakit. Dapat tandaan na ang pagkakahawa sa sakit na ito ay maaari lamang kung magkakaroon ng matagal at paulit-ulit na pakikisalamuha sa taong may sakit.

Ang ketong ba ay maaaring mamana?

Ang ketong ay hindi namamana. Ngunit maaaring tumataas ang posibilidad ng pagkakahawa nito kung isa sa pamilya ang may sakit,  lalo na kung siya ay hindi naggagamot.

Ano ang mga salik na nakapagpapataas ng panganib ng pagkakaroon ng sakit na ketong?

Ang pagkakaroon ng ketong ay pinakamataas sa mga taong nakatira sa mga lugar na may matataas pa ring kaso ng sakit na ito gaya ng mga bansang India, China, Egypt, Nepal at Japan. Mataas din ang posibilidad ng pagkakahawa nito sa mga taong madalas nakikisalamuha sa mga may sakit. Higit din na mas madaling magkasakit ang mga kabataan.

Ano ang mga maaaring komplikasyon ng sakit na ito?

Kung mapapabayaan at hindi gagamutin, ang ketong ay maaaring magdulot ng sumusunod na komplikasyon:
  • Pagkabulag o glaucoma
  • Depormasyon ng mukha gaya ng pagkakaroon ng mga bukol, umbok, pamamaga, at matinding pangungulubot
  • Pagkabaog
  • Problema sa bato
  • Panghihina ng mga kalamnan
  • Permanenteng pinsala sa loob na bahagi ng ilong, utak, spinal cord, at mga nerves sa mga braso at hita.