Malamig na tubig kapag may lagnat, bawal nga ba?

Isa sa mga sikat na paniniwala kapag may lagnat ang isang indibidwal ay ang pagbabawal ng pagpapainom sa kanya ng malamig na tubig. Ito’y sapagkat maaari daw lumala ang kanyang kondisyon. Ang ganitong paniniwala ay hindi lamang para sa lagnat, kundi pati na rin sa mga dumaranas ng iba pang pangkaraniwang karamdaman gaya ng ubo at sipon. Sa halip na malamig na tubig, mas mainam daw para sa kondisyon ang maligamgam na tubig. Pero may katotohanan nga kaya ang paniniwalang ito?

Totoo na ang pag-inom ng tubig tuwing may sakit ay isang mahalagang hakbang para mapabilis ang paghupa ng mga sintomas na nararanasan. Halimbawa, kapag may sipon, mas madaling mailalabas ang sipon kung sapat na nakakainom ng tubig at maiiwasan ang pababara sa ilong. Gayun din ang may ubo, mas madaling mapapalabas ang plema kung sapat ring nakakainom ng tubig. Pero bilang sagot sa katanungan na bawal nga ba ang pag-inom ng malamig na tubig tuwing may sakit, ang totoo niyan, walang halaga ang temperatura ng iniinom na tubig sa nararanasang sakit. Samakatuwid, walang epekto kahit pa uminom ng malamig na tubig kapag may sakit. Malamig man o mainit ang inumin, ito ay makabubuti sa may sakit.

 

 

Benepisyo ng regular na pagsesepilyo ng ngipin

Ang regular na pagsesepilyo ay isang hakbang na itinuro sa atin mula pa noong ating kabataan. Sa pamamagitan nito, napapanatili natin ang kalinisan ng ating bibig at naiiwasan ang pagkasira ng mga ngipin at pagkakaroon ng mabahong hininga. Ngunit lingid sa kaalaman ng marami, ang pagpapanatili ng kalinisan ng bibig ay may iba pang benepisyong hatid hindi lamang sa ating bibig, kundi pati na rin sa kabuuang kalusugan ng katawan. Ang sumusunod ay ilan sa mga mabubuting epekto ng regular na pagsesepilyo ng ngipin.

Pagsesepilyo

1. Pag-iwas sa pagkasira ng ngipin

Marahil, ang pangunahing dahilan kung bakit tayo nagsesepilyo ng ating mga ngipin ay upang maiwasan ang pagkasira ng mga ito. Kung hindi kasi maaalis ang mga tinga o mga nakasiksik na tirang pagkain sa pagitan ng mga ngipin, kakainin ng mga bacteria sa bibig ang mga ito at magdudulot ng pagkasira sa sa ibabaw ng ngipin (tooh decay). Kung ito ay magpapatuloy, maaaring magkaroon ng butas ang ngitpin (tooth cavity). Ang pagkasira o pagkabulok ng ngipin ay maaaring maiwasan kung regular na magsesepilyo.

2. Pagpapaputi ng mga ngipin

May mga pagkain na nag-iiwan ng mantsa o kulay sa maputing ngipin, pero sino ba naman ang magnanais ng madilaw o maitim na mga ngipin? Upang maiwasan ang pangungulay sa ngipin, siguraduhing regular na magsesepilyo.

3. Paglayo sa mga impeksyon at sakit

Ang bibig ay pinamamahayan ng maraming uri ng mikrobyo at bacteria. Kung hindi magsesepilyo, ang mga organismong ito ay maaaring dumami at pumasok na sa sistema ng katawan at magdulot ng sakit. Maaaring makaranas ng sore throat, ubo, sipon o pananakit ng sikmura. Sa mga malalalang kaso, maaaring umabot ang impeksyon sa puso, utak, at iba pang bahagi ng katawan.

4. Pag-iwas sa mabahong hininga

Isa pa sa mga dahilan kung bakit nagsesepilyo ang marami ay upang maiwasan ang pagkakaroon ng mabahong hininga. Ang mabahong amoy kasi ang hininga ay maaaring resulta ng pagdami ng bacteria sa bibig na bunga naman ng hindi pagsesepilyo.

5. Pagpapatibay sa mga ngipin

Isa sa mga pangunahing sangkap ng toothpaste na ginagamit sa pagsesepilyo ay ang mineral na fluoride, isang mahalagang mineral na tumutulong sa pagpapatibay ng ngipin.

6. Pag-iwas sa gastusin ng pagpapadentista.

Ang regular na paglilinis ng bibig ay nakatutulong din sa pagiging praktikal sa buhay. Kung laging malinis ang mga ngipin, nalalayo sa posibilidad ng pagkasira ng mga ngipin, gayundin sa mga posibleng  gastusin sa pagpapadentista.

 

Kaibahan ng Generic at Branded na gamot

Isa sa mga dapat tandaan sa pagbili ng mga gamot sa butika ay ang pagpili kung ito ay generic o branded. Sa pamamagitan ng simpleng paraang ito, maaaring makatipid nang husto sa gastusin sa paggagamot.

Ano ang pinagkaiba ng dalawa?

Ang lahat ng gamot ay may generic na pangalan, at bawat generic na pangalan ng gamot ay maaaring may katumbas na brand name.

Kung ang ginagamit na pangalan ng gamot ay tanging generic name lamang nito, ito ay tinuturing na Generic na Gamot; ngunit kung ang ginagamit naman na pangalan ng gamot ay ang kaniyang katumbas na brand name, ito ay tinuturing na Branded na Gamot.

Bilang paglilinaw, narito ang ilang mabuting halimbawa: Ang gamot na paracetamol ay isang generic na gamot na kilalang ginagamit para sa lagnat; isa sa mga katumbas nitong branded na gamot ay Biogesic. Isa pang halimbawa ng generic na gamot ay ibuprofen, at isa naman sa mga katumbas nitong branded na gamot ay Medicol.

Dahil sa dala-dalang pangalan ng mga branded na gamot, ang mga ito ay kadalasang higit na mas mahal kung ikukumpara sa presyo ng mga generic na gamot.

Alin ang mas epektibong gamitin?

Kadalasan, ang mga generic na gamot at katumbas nitong branded na gamot ay halos wala namang pinagkaiba sa (1) dosage o dami ng gamot, (2) paraan ng paggamit, (3) kung saan ginagamit, (4) mga epekto, (5) side effect, at (6) lakas ng epekto. Sa madaling salita, wala namang kaibahan ang generic na gamot at ang katumbas niyang branded na gamot bukod sa kanilang dalang pangalan at magkalayong presyo. Walang nakalalamang sa generic at branded na gamot pagkat pareho lamang sila ng epekto.

Mga pangkaraniwang sakit sa baga na nararanasan ng mga Pinoy

Ang mga karamdaman sa baga (respiratory diseases) ang isa sa mga pangunahing sanhi ng kamatayan sa Pilipinas. Ang mga ito ay maaaring dahil sa impeksyon ng malalakas na uri ng mikrobyo o kaya naman ay dahil sa kakulangan sa pangangalaga sa kalusugan. Ang kapaligiran at hangin na nilalanghap ay naka-aapekto rin sa kalusugan ng baga.

Ang sumusunod ay ilan lamang sa mga pangkaraniwang sakit sa baga na nararanasan ngayon ng mga Pilipino.

1. Bronchitis

Ang bronchitis ay ang sakit kung saan namamaga ang mga gilid o lining ng mga tubong dinadaluyan ng hangin palabas at papasok sa baga. Dahil dito, makararanas ng matinding pag-uubo na may kasamang makapit na plema. Ang sakit na ito ay maaaring dulot ng impeksyon ng virus, ngunit kadalasan, dahil ito sa matagal na panahon ng paninigarilyo at pagkakalanghap ng maruming hangin o polusyon sa kapaligiran.

2. Hika

Ang hika o asthma ay ang kondisyon ng pangangapal at paninikip ng mga daluyan ng hangin papasok at palabas ng baga. Maaring makaranas ng hirap sa paghinga, tuloy-tuloy na pag-uubo, at paninikip ng dibdib ang taong mayroong hika. Maaaring makuha ang sakit na ito mula sa kapanganakan (namamana mula sa magulang), o kaya ay makuha dahil sa klasi ng hangin sa kapaligiran.

3. Emphysema

Tinutukoy naman sa sakit na emphysema ang pagkasira o hindi maayos na paggana ng mga alveoli sa loob ng baga. Ang alveoli ay ang mga maliliit na bilog sa dulo ng mga daluyan ng hangin kung saan nagaganap ang palitan ng oxygen at carbon dioxide sa dugo. Dahil sa sakit na ito, maaaring pumutok ang mga maliliit na alveoli at mahirapang huminga ang pasyente. Dahil din sa sakit na ito, bumababa ang lebel ng oxygen sa katawan. Ang paninigarilyo ang pangunahing sanhi ng karamdamang ito.

4. Chronic Obstructive Pulmonary Disease (COPD)

Ang Chronic Obstructive Pulmonary Disease o COPD ay ang sakit kung saan nahihirapang dumaloy ang hangin sa baga. Ang pagkakaroon ng sakit na Bronchitis at Emphysema ang mga pangunahing nakaka-kontribyut sa paglala ng sakit na COPD. Paninigarilyo pa rin ang pangunahing dahilan ng pagkakaroon ng sakit na ito.

5. Lung Cancer

Ang kanser sa baga ay isa sa mga nangungunang uri ng kanser na nakakaapekto sa mga Pilipino. Dito’y nagkakaroon ng tumor o maliliit na bukol sa isang bahagi ng baga at magpapatuloy itong lumaki at kumalat sa iba’t ibang bahagi ng katawan. Kadalasan, bunga din ito ng matagal na panahon ng paninigarilyo.

6. Pulmonya

Ang pulmonya o pneumonia ay isang nakakahawang sakit na dulot ng impeksyon ng ilang malalakas na uri ng mikrobyo (bacteria, virus, fungi) sa daluyan ng paghinga. Ang mga bacteria, virus, at fungi na nakapagdudulot ng pulmonya ay maaaring makuha sa trabaho, sa lansangan, sa ospital, sa eskuwelahan. Kaakibat nito ang malalang pag-uubo na may kasamang plema, hirap sa paghinga, lagnat, at pagkakaroon ng tubig sa baga.

7. Tuberculosis (TB)

Ang tuberculosis o mas kilala bilang TB ay isa ring malalang sakit na dulot ng impeksyon ng bacteria sa daluyan ng paghinga. Ito ay lubhang nakakahawa at nakukuha sa pamamagitan ng pagkakalanghap ng maliliit na talsik ng laway mula sa apektadong tao. Maaaring madulot ito ng malalang pag-uubo na may plema, pag-uubo na may kasamang dugo, lagnat, at matinding pananakit ng dibdib.  Ito ay maaaring gumaling sa pamamagitan ng matinding gamutan, ngunit nakamamatay kung mapapabayaan.

 

Kahalagahan ng regular na pagpapatingin sa doktor

Ang kalusugan ay kayamanan. Kaya’t nararapat lamang na ito ay pangalagaan at mapanatiling nasa maayos na kondisyon sa lahat ng oras. Aanhin mo ang yamang kinikita  sa araw-araw na pagtatrabaho kung ang buhay naman ay nanganganib dahil sa kawalan ng pagpapahalaga sa kalusugan?

Ang regular na pagpapa-check-up o pagpapatingin sa doktor ay isang mahalagang paraan para mapangalagaan ang kalusugan. Ang sumusunod ay ilan sa mga benepisyong hatid ng regular na pagpapatingin sa doktor:

1. Maagang pagkakatuklas sa sakit

Dahil sa regular na pagpapatingin sa doktor, mas malaki ang posibilidad na maagang matuklasan ang isang karamdaman bago pa man ito lumala at makapaminsala nang husto sa katawan. At bilang resulta, mas lumalaki din ang tsansa na maagapan at gumaling mula sa pagkakasakit.

2. Mas mapapa-murang gastusin

Dahil pa rin sa regular na check-up, nababawasan nang husto ang gastusin pagkat mas mabilis at mas madaling nagagamot ang sakit. Ang mga mamahaling gastusin gaya ng pagpapagamot sa ospital at pagpapasailalim sa mga komplikasdong pamamaraang medikal ay maaring maiwasan kung maagang masosolusyonan ang sakit.

3. Kapakipakinabang at ekspertong payong pangkalusugan

Mabibigyan din ng kapakipakinabang at ekspertong payo mula sa mga doktor ang mga taong regular na nagpapatingin. Sa tulong nito, mas nakokontrol at nalilimitahan ang mga bawal, habang nahihikayat naman ang mga gawaing nakabubuti sa kalusugan.

 

Gaano kadalas dapat magpa-check-up?

Ang pagpapa-check-up ay dapat ginagawa nang regular kahit pa masasabing malusog ang pangangatawan at wala namang masamang nararamdaman. Ang dalas ng pagpapatingin sa doktor ay maaaring mag-iba-iba depende sa kondsiyon, kasarian, at edad ng isang tao.

  • Para sa mga tao na ang edad ay 30 o mas bata pa, at walang kondisyon na nararanasan, hindi naninigarilyo, at masasabing malusog ang pangangatawan sa pangkalahatan, maaaring magpatingin nang isang beses kada 2 hanggang 3 taon.
  • Para sa mga kababaihan na 21 na taong gulang pataas at aktibong nakikipagtalik, kinakailangan ang taon-taong pagpapatingin o pagpapa-screen para sa sakit na cervical cancer.
  • Para sa mga tao na may edad 30-40, at may malusog na pangangatawan, kinakailangang ang pisikal na eksaminasyon kada 2 taon.
  • Para sa mga tao na may edad 50 pataas, kinakailangan na ang taon-taong pagpapatingin para sa mga may malulusog na pangangatawan.
  • Ang mga taong obese o may sakit gaya ng diabetes, altapresyon, at iba pa ay maaaring mangailangan ng mas madalas na check-up, depende sa doktor na tumitingin. Kadalasan, ay kada 3 buwan upang mabantayan nang husto ang kalagayan.

 

Kahalagahan ng balanseng pagkain

Ang pagkain ng balanse at kumpletong pagkain ay isang mahalagang paraan ng pagpapanatili ng kalusugan ng katawan. Sa pamamagitan nito, maibibigay ang husto at tamang nutrisyon na kinakailangan ng katawan upang gumana nang maayos at tumagal sa pang-araw-araw na hamon ng buhay.

Bakit mahalaga ang pagkakaroon ng balanseng pagkain sa araw-araw?

Ang bawat bahagi ng katawan ay may iba’t ibang pangangailangan upang gumana ng maayos, epektibo at pangmatagalan. Halimbawa, ang mga buto, kinakailangan nito ang tuloy-tuloy na suplay ng mineral na calcium upang manatiling matibay at matatag; ang mga kalamnan naman ay nangangailangan ng sapat na suplay ng protina upang manatili ding malakas ay maisaayos ang mga nasirang bahagi dahil sa araw-araw na gawain.

Kung hindi maihahatid sa katawan ang mahahalagang sustansya na makukuha lamang kung balanse ang kinakain, maaaring pumalya sa paggana ang ilang bahagi ng katawan, mas mabilis mapagod, at magkaroon ng mas mataas na panganib ng pagkakasakit.

Paano magkakaroon ng balanseng pagkain?

Ang pagkakaroon ng balanseng pagkain ay nagmumula sa pagpili ng mga pagkaing mayaman sa mahahalagang sustansya, bitamina at mineral. Kasabay nito, dapat ding iwasan o limitahan ang ilang uri ng pagkain na makasasama naman sa kalusugan. Ang mga sumusunod na uri ng pagkain ang pupuno sa balanseng pagkain na kinakailangan natin sa araw-araw:

1. Gulay.

Ang mga gulay ang pangunahing pinagkukunan ng mahalagang bitamina at mineral na kinakailangan ng katawan. Piliin ang mga berde at madahon gulay ‘pagkat ang mga ito may pinakamayamang mapagkukunan ng sustansya.

2. Prutas

Bukod sa gulay, ang mga prutas ay mayamang mapagkukunan din ng mga mineral at bitamina na mahalaga sa buhay. Kung hindi makakain ng gulay, piliin na lang ang prutas pagkat ito ay may mas katanggap-tanggap na lasa.

3. Butil

Ang mga butil tulad ng kanin, mais, at harina na panggawa ng tinapay, ang mga pangunahing pinagkukunan ng carbohydrates na mahalaga naman para magkaroon ng enerhiya sa araw-araw. Huwag kakaligtaan ang mga pagkaing ito upang tumagal sa matitinding hamon ng buhay.

4. Karne at iba pang pinagkukunan ng protina

Isa sa mga pinakamahalagang nutrisyon na kailangan ng katawan sa araw-araw ay ang protina. Ito ang tumutulong sa paglago at pagsasaayos ng mga nasirang kalamnan na ginamit sa araw-araw. Makukuha ito sa mga karne, beans, itlog, tokwa, at iba pa.

5. Gatas

Ang pag-inom ng gatas at pagkain ng mga produktong yari dito gaya ng keso at yogurt ang pangunahing makapagbibigay naman ng mahalagang mineral na calcium. Ito ay kinakailangan ng buto upang manatiling matibay at matatag.

6. Mahahalagang mantika 

Kinakailangan din ng katawan ang ilang uri ng mahalagang mantika upang masipsip ng katawan ang ilang uri ng sustansya na fat-soluble o humahalo lamang sa mantika. Ngunit laging tandaan na piliin lamang unsaturated fats na kadalasang makukuha sa halaman gaya ng olive oil at mamantikang prutas gaya ng abukado.

Anu-ano ang masasamang epekto ng kawalan ng balanseng pagkain?

Ang pagiging sobrang mataba o obese ang pangunahing epekto ng kawalan ng maayos at balanseng pagkain sa araw-araw. Maaaring malapit din sa ilang malulubhang sakit gaya ng stroke, sakit sa puso, altapresyon, diabetes, at kanser kung magkukulang sa mahahalagang sustansya ang mga kinakain.

Kaibahan ng Stroke, Cardiac Arrest, at Atake sa Puso

Ang stroke, cardiac arrest, at atake sa puso ay mga pangkaraniwang kondisyon na maaaring maranasan ng kahit na sino. Ang tatlong ito ay magkakaparehong itinuturing na “medical emergency” o nangangailangan ng agarang atensyong medikal sa oras na maranasan. Ito’y sapagkat maaari itong maging sanhi ng kamatayan kung hindi kaagad matutugonan. Sa katunayan, ang mga ito ang nangungunang sanhi ng kamatayan hindi lamang sa Pilipinas, kundi pati rin sa buong mundo.

Bagaman ang stroke, cardiac arrest at atake sa puso ay pare-parehong nakamamatay at ang mga sintomas na kanilang kaakibat ay halos magkakahalintulad, dapat tandaan na ang bawat isa ay pawang magkakaiba. Bilang paglilinaw, narito ang kaibahan ng tatlong kondisyon:

Stroke

Ang stroke ay tumutukoy sa kondisyon kung saan ang suplay ng dugo patungong utak ay nalilimitahan o humihinto. Maaaring dahil sa nabarahang ugat o kaya ay pumutok na ugat sa utak. Hanggat hindi nanunumbalik ang maayos tuloy-tuloy na suplay ng dugo sa utak, ang mga cells sa naturang bahagi ay unti-unting mamamatay. Kung hindi agad mabibigayan ng atensyong medikal, maaari itong ikamatay.

Pangunahing sanhi: Altapresyon, pamumuo ng dugo sa mga ugat patungong utak, sobrang cholesterol sa katawan.

Cardiac Arrest

Ang cardiac arrest ay tumutukoy naman sa kondisyon kung saan ang puso ay biglang huminto sa pagtibok. Dahil dito, humihinto rin ang pagdaloy ng dugo patungo sa iba’t ibang bahagi ng katawan—isang delikadong sitwasyon na kung hindi matutugunan sa lalong madaling panahon, ay maaaring ikamatay sa loob lamang ng ilang minuto.

Pangunahing sanhi: Coronary heart disease, arrhythmia (abnormalidad sa ritmo ng tibok ng puso).

Atake sa puso

Nangyayari naman ang atake sa puso kung ang suplay ng dugo sa mga kalamnan ng puso ay nalilimitahan o humihinto dulot ng ilang mga sirkumstansya. Maaring dahil sa pagbabara ng namuong dugo o cholesterol sa mga ugat, o kaya naman ay pumutok ang mismong ugat na nagsusuplay ng dugo sa puso. Kung hindi maibabalik sa normal na daloy ng dugo, unti-unting namamatay ang mga kalamnan ng puso hanggang sa tuluyang pagkamatay ng pasyente.

Pangunahing sanhi: Coronary artery disease, sobrang cholesterol sa katawan, altapresyon, pamumuo ng dugo sa mga ugat patungong puso

Puti o Brown na Bigas? Alin ang mas mabuti sa kalusugan?

Para sa mga Pilipino, ang bigas o kanin ay bahagi na ng pang-araw-araw na pamumuhay. Para sa marami, hindi kumpleto ang isang kainan kung walang kanin sa hapag. Ito ang bubuo sa tipikal na pagkain ng isang Pinoy—ulam, sabaw, gulay, at kanin.

Ngunit maraming uri ng bigas na mabibili ngayon sa mga pamilihan. Mayroong bigas na pangkaraniwang kulay puti, at may mga bigas din na ang kulay ay brown. Ang tanong ngayon, alin dito ang mas mabuti sa kalusugan?

bigas

Kaibahan sa Glycemic Index (GI)

Isa sa mga madalas tignan upang matukoy kung ang isang pagkain ay mabuti o nakakasama sa kaluugan ay ang sukat ng Glycemic Index. Ang sukat na ito ang tumutukoy sa bilis ng pagtunaw ng pagkain sa tiyan at abilidad nitong pataasin ang asukal sa dugo. Kapag mas mataas ang sukat ng GI, mas mabilis nitong patataasin ang lebel ng asukal sa dugo, at kung mababa naman ang sukat ng GI, mas mabagal itong matunaw sa tiyan at marahan ding itinataas ang lebel ng asukal sa dugo. Ibig sabihin, mas mabuti sa kalusugan, lalo na sa mga taong may diabetes, ang pagkain na mas mababa ang sukat ng Glycemic Index.

Sa pagitan ng puti at brown na bigas, ang puting bigas ay may mas mataas na GI habang ang brown naman na bigas ay may mas mababang GI. Isa ito sa mga dahilan kung bakit mas maraming naniniwala na mas mabuti sa kalusuga ang brown na bigas.

Sa kabila nito, dapat pa ring alalahanin na ang sukat ng GI ay  hindi sapat na basehan para masabing ang isang pagkaing ay mabuti o masama sa kalusugan. Tandaan na may iba’t ibang mga salik na nakakapagpabago rito gaya na lang ng oras ng pagkain at iba pang pagkain na kinakain din.

Taglay na nutrisyon

Bukod sa Glycemic Index, nagkakaiba rin ang puti at brown na bigas sa taglay nitong sustansya at mga mineral. Ayon sa paniniwala ng marami, ang brown rice ay nakalalamang nang husto sa puting bigas sapagkat ang brown rice ay pinaniniwalaang mas maraming taglay na fiber, protina, at iba pang mga mineral habang ang karaniwang puting bigas ay pawang carbohydrates lamang.

Sa maniwala kayo o sa hindi, halos wala naman talagang pinagkaiba ang dalawang uri ng bigas pagdating sa taglay nitong nutrisyon. Kung mayroon mang pinagkaiba, ito ay masiyadong maliit na halos wala nang pinagkaiba pa epekto nito sa kalusugan.

Alin ang mas mabuti sa kalusugan?

Maaaring magkaiba nga ang dalawang uri ng bigas, ngunit ang mga kaibahan na ito ay masyadong maliit at hindi sapat upang sabihin na mas nakabubuti ang puti kaysa brown, o brown kaysa puti. Maaaring nakalalamang ang brown rice sa maraming aspeto, ngunit dapat pa ring alalahanin na may mga salik na nakakaapekto rito kung kaya’t sa huli ay halos wala na ring kaibahan ang dalawa.

 

Pula o puti? Aling asukal ang mas mabuti para sa kalusugan

asukal pula at puti

Ang asukal ang pinakakaraniwang pampatamis na dinadagdag sa maraming uri ng pagkain at inumin na ating kinokonsumo. Ang bawat tahanan ay tiyak na laging may ganito sa kusina. Ngunit ang tanong, aling asukal nga ba ang mas mainam gamitin at mas makabubuti sa ating kalusugan, ang pula ba o ang puting asukal?

Ang asukal, pula man o puti, ay produkto mula sa tubo o sugar cane. Ang katas ng tubo ay pinoproseso hanggang sa ito ay maging asukal. Ang pulang asukal ang siyang natural na kulay nito dahil sa molasses na kasamang nakukuha mula sa tubo. Nagbabago lamang ang kulay nito at nagkakaroon ng puting asukal kapag inalis ang molasses at isinailalim sa proseso ng bleaching. Bukod sa kaibahan sa kulay, ang dalawang asukal ay may kaibahan din sa lasa. Ang pulang asukal ay ‘di hamak na mas matamis at malasa, habang ang puti ay katamtaman lang.

Magkaiba din ang sustansyang taglay ng dalawang asukal. Dahil inalis ang molasses sa puting asukal, ito ay purong sucrose o matatawag na purong asukal; samantalang ang pulang asukal na may taglay pang molasses ay makikitaan pa ng kaunting mahahalagang mineral gaya ng iron, calcium, magnesium at potassium. Ngunit huwag magpapadala sa kaibahan ng taglay na sustansya ng dalawang uri ng asukal dahil sa katunayan, ang presensya ng napakakaunting mineral sa pulang asukal ay halos wala namang epekto o benepisyo sa kalusugan.

Sa huli, payo ng mga doktor na kontrolin pa rin ang dami ng kinokonsumong asukal sa araw-araw sapagkat maaaring pag-ugatan ng mga karamdaman ang sobra-sobrang tamis sa pagkain.

 

Ligtas bang alisin ang mga buhok sa ilong?

Ang pag-alis sa mga buhok sa ilong lalo na kung ito ay masyado nang mahaba at nakikita nang lumalabas sa butas ng ilong ay matagal nang ginagawa ng marami lalo na ng mga modelo at artista na madalas nakikita sa mga telebisyon, magazine, at billboard. Ito ay kanilang inaalis sa kadahilanang nagiging sagabal ito sa kanilang magandang hitsura. Ngunit ang tanong ngayon, ligtas bang tanggalin ang mga buhok na ito?

Bago ang lahat, alalahanin na ang buhok sa ilong ay may mahalagang papel na ginagampanan sa pagpapanatiling malinis ng hangin na nalalanghap ng ilong. Ito ay nagsisilbing harang o pansala sa mga maliliit na bagay na maaaring magdulot ng iritasyon at impeksyon sa ilong. Kung uubusin ang mga buhok sa ilong, hindi malayong mapadalas ang pagkakaranas ng sipon at allergic reaction.

Payo ng mga doktor, alisin lamang ang mga buhok na nagiging sagabal. Gupitin lamang ang mga buhok na masyadong mahaba at lumalabas na sa butas ng ilong at hayaan na ang iba pang buhok sa loob ilong.